Hầu hết các loại thuốc đều an toàn và phát huy hiệu quả điều trị khi được sử dụng đúng chỉ định. Tuy nhiên, gan là cơ quan đảm nhiệm chuyển hóa phần lớn các loại thuốc đưa vào cơ thể. Vì vậy, việc tự ý dùng thuốc, sử dụng không đúng liều lượng hoặc kéo dài thời gian dùng thuốc có thể làm tăng nguy cơ tổn thương gan.
Để giúp người dân sử dụng thuốc an toàn, bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình, các dược sỹ Bệnh viện Đa khoa tỉnh Ninh Bình khuyến cáo một số nội dung cần lưu ý dưới đây.
Một số nhóm thuốc cần lưu ý khi sử dụng
- Thuốc giảm đau, hạ sốt (Paracetamol)
Paracetamol là loại thuốc được sử dụng phổ biến trong điều trị đau và sốt. Tuy nhiên, nếu dùng quá liều hoặc sử dụng kéo dài không theo hướng dẫn của nhân viên y tế, thuốc có thể gây ảnh hưởng đến chức năng gan.
- Một số thuốc điều trị chuyên khoa
Các nhóm thuốc như kháng sinh, thuốc điều trị lao, thuốc kháng nấm, thuốc điều trị ung thư và một số thuốc khác có thể ảnh hưởng đến gan ở một số người bệnh. Vì vậy, cần tuân thủ đúng chỉ định của bác sĩ và không tự ý thay đổi liều dùng.
- Thảo dược và thực phẩm bảo vệ sức khỏe không rõ nguồn gốc
Không phải mọi sản phẩm có nguồn gốc từ thiên nhiên đều an toàn tuyệt đối. Một số sản phẩm không rõ nguồn gốc, không được kiểm soát chất lượng hoặc sử dụng không đúng cách có thể ảnh hưởng đến chức năng gan. Người dân nên lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng và tham khảo ý kiến của nhân viên y tế trước khi sử dụng.
- Sử dụng thuốc cùng với rượu, bia
Rượu, bia có thể làm tăng gánh nặng chuyển hóa của gan và làm tăng nguy cơ tác dụng không mong muốn của một số loại thuốc. Vì vậy, người dân nên hạn chế hoặc tránh sử dụng rượu, bia trong thời gian dùng thuốc nếu không có hướng dẫn khác từ bác sĩ.
Lưu ý: Việc tự ý sử dụng thuốc hoặc dùng thuốc không đúng hướng dẫn có thể làm tăng nguy cơ tổn thương gan, thậm chí ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe trong một số trường hợp.
Những dấu hiệu cần lưu ý trong quá trình sử dụng thuốc
Trong thời gian dùng thuốc, nếu xuất hiện một trong các biểu hiện sau, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám và tư vấn kịp thời:
- - Vàng da, vàng mắt.
- - Nước tiểu sẫm màu bất thường.
- - Chán ăn, buồn nôn, đầy bụng, khó tiêu.
- - Đau tức vùng hạ sườn phải.
- - Ngứa hoặc nổi ban trên da.
- - Mệt mỏi kéo dài, suy nhược không rõ nguyên nhân.
- - Lú lẫn, ngủ nhiều hoặc có biểu hiện bất thường về ý thức.
Những lưu ý giúp sử dụng thuốc an toàn
- Dùng thuốc theo đúng chỉ định
- Chỉ sử dụng thuốc khi có chỉ định của bác sĩ hoặc theo hướng dẫn của dược sĩ, đồng thời tuân thủ đúng liều lượng và thời gian điều trị.
- Chủ động cung cấp thông tin về tình trạng sức khỏe
- Thông báo với bác sĩ về các bệnh lý đang mắc, đặc biệt là bệnh gan, tiền sử dị ứng thuốc và các loại thuốc, thực phẩm bảo vệ sức khỏe hoặc thảo dược đang sử dụng.
- Đọc kỹ hướng dẫn sử dụng
- Không tự ý tăng, giảm liều hoặc ngừng thuốc khi chưa có ý kiến của nhân viên y tế.
- Lựa chọn thuốc có nguồn gốc rõ ràng
- Không nên sử dụng thuốc, thực phẩm bảo vệ sức khỏe hoặc các sản phẩm được truyền miệng khi chưa rõ nguồn gốc, xuất xứ và chất lượng.
- Khám sức khỏe định kỳ
Đối với những người phải sử dụng thuốc trong thời gian dài hoặc có bệnh lý mạn tính, việc khám sức khỏe định kỳ, theo dõi chức năng gan theo hướng dẫn của bác sĩ sẽ giúp phát hiện sớm những bất thường và có biện pháp xử trí phù hợp.
Chung tay bảo vệ sức khỏe từ việc sử dụng thuốc đúng cách
Sử dụng thuốc đúng chỉ định, đúng liều lượng và đúng hướng dẫn của nhân viên y tế là một trong những biện pháp quan trọng giúp bảo vệ chức năng gan, nâng cao hiệu quả điều trị và góp phần chăm sóc sức khỏe lâu dài cho bản thân và gia đình.
Khi có bất kỳ thắc mắc nào trong quá trình sử dụng thuốc hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường, người dân nên liên hệ hoặc đến cơ sở y tế để được tư vấn, thăm khám và xử trí kịp thời.